Thời gian tính giá nên là 10 ngày thì sẽ sát với giá thế giới hơn, bảo đảm nguyên tắc khi hội nhập thị trường thế giới là giá hàng hóa trong nước bám sát diễn biến thế giới” - ông Long nói
Tuy nhiên, theo các chuyên gia từng tham dự đóng góp quan điểm cho dự thảo này, hiện Bộ Công Thương đang dừng lại ở phương án quy định tần suất thời gian tính giá là 15 ngày.
Hiện giờ, quy định này đã trở thành lạc hậu, dựa vào đó để tính giá là không còn hợp lý. “Nếu để DN tự định giá từ 0%-5% thì sẽ có hiện tượng lợi dụng biên độ tăng giá, gây thiệt hại cho người tiêu dùng. Là người nghiên cứu lâu năm về xăng dầu, chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long cho rằng thị trường xăng dầu bây giờ đang là “độc quyền nhóm”, 1 DN xăng dầu độc nhất là Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) nắm giữ đến 50% thị phần và đang ở vị trí thống lĩnh thị trường.
Điều này chứng tỏ khả năng quản lý giá xăng dầu của cơ quan quốc gia còn yếu kém. Nếu để DN tự định giá xăng dầu sẽ có hiện tượng lợi dụng biên độ tăng giá, gây thiệt hại cho người tiêu dùng Ảnh: Hồng Thúy Cũng theo vị này, Nghị định 84 cũ và nghị định mới lần này thực chất chỉ điều chỉnh tỉ lệ phần trăm DN được quyền tự quyết giá xăng từ 0%-7% về 0%-5%, còn về bản tính là không đổi thay nhiều.
Do vậy, quy định cho DN tự định giá trong khuôn khổ 0%-5% là không hợp lý, trái với phương thức quản lý về giá của nền kinh tế thị trường. Tuy nhiên, ông Long cũng chỉ ra cái khó bây giờ là chúng ta chưa tách bạch được dự trữ nhà nước và dự trữ DN khiến quy định tính giá của các DN vẫn phải “ôm” cả nội dung dự trữ lưu thông.
Trong đó, 2 điểm đổi thay đáng lưu ý là quy định cho phép doanh nghiệp (DN) được tự quyết giá xăng dầu trong khuôn khổ 0%-5%, có sự giám sát của cơ quan chức năng, đồng thời rút ngắn tần suất tính giá xuống còn 15 ngày.
Giá trần được xác định dựa vào giá cơ sở được tính hạnh đầy đủ tham số đầu vào. “Sự điều chỉnh này không đáng kể và nên để DN tự quyết giá để trả giá xăng dầu về đúng thị trường. Mặc dầu quốc gia đã quản lý giá nhưng mỗi khi giá thế giới tăng thì DN đòi tăng nhanh nhưng khi giá thế giới giảm, thậm chí giảm rất sâu, thì không giảm hoặc chỉ giảm nhỏ giọt” - ông Ngô Trí Long phân tách. Như thế mới đánh giá được hiệu quả thị trường” - vị này nói.
Trong quá trình thực hành Nghị định 84 để điều hành giá xăng dầu đã có những điểm sai, không tuân thủ nghiêm chỉnh nội dung nghị định nên bản chất chưa thể đánh giá được hết về nghị định này.
Điều này đã xảy ra trong thực tiễn thời gian qua. Tuy nhiên, các thông tin này lại được thừa nhận, không có giám sát, không có phản biện. Trong đó, xăng dầu bây giờ là độc quyền nhóm thì quốc gia phải quy định giá trần đối với DN độc quyền nhóm bán.
Theo đó, đối với sản phẩm độc quyền thì quốc gia quy định giá bằng những mức như: giá chuẩn, giá trần, giá sàn và khung giá. Theo thông báo từ Bộ công thương nghiệp, dự thảo nghị định mới về kinh dinh xăng dầu đã được bộ này trình Thủ tướng Chính phủ. Duyên cớ do trước kia không có Nhà máy Lọc dầu Dung Quất, yêu cầu 30 ngày để bảo đảm dự trữ lưu thông, ổn định an ninh năng lượng nhà nước.
Nên chọn chu kỳ tính giá 10 ngày Ngay khi Bộ Công Thương kiểm tra, đánh giá Nghị định 84 và xây dựng dự thảo nghị định mới, đại diện DN và các chuyên gia kinh tế đều nêu ý kiến cho rằng nên giảm thời kì tính giá xuống còn 10 ngày để sát với giá thị trường.
Thông báo một chiều Theo các chuyên gia kinh tế, thực tiễn bây giờ, thông tin về giá xăng dầu do các DN vắng, công bố đều là thông báo một chiều. Tuy nhiên, đánh giá về hướng sửa đổi nghị định xăng dầu lần này, nhiều chuyên gia kinh tế phản đối nội dung giao quyền tự quyết giá cho DN khi vẫn còn tình trạng độc quyền.
“Quy định tính giá 15 ngày đã đưa giá xăng tới gần thị trường hơn, tuy nhiên vẫn chưa đích thực hợp lý vì giá xăng dầu phụ thuộc các nhân tố kinh tế, chính trị thế giới nên biến động từng ngày, từng giờ.
Các chuyên gia kinh tế cho rằng nội dung quản lý quốc gia về giá đã được quy định trong Luật Giá có hiệu lực từ ngày 1-1-2013. Chuyên gia Ngô Trí Long cho rằng Nghị định 84 quy định thời kì tính giá 30 ngày là hợp lý tại thời điểm ra đời.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét